Ekim Ayında Küresel Döviz Piyasalarında Neler Yaşandı?
Aşağıdaki grafik, seçilen para birimlerinin Ekim 2026 dönemindeki performansını göstermektedir. Koyu teal renk, majör para birimlerini ve ABD Dolar Endeksi'ni (DXY) işaretlemektedir. Tüm para birimlerinin performansı, ilgili gösterge ABD doları döviz kuru üzerinden ölçülmüştür. Çin yuanı için ise yurt içi kuru (USDCNY) kullanılmaktadır.
Ekim ayında majör döviz çiftlerinde dalgalı bir fiyat hareketi gözlemlendi. Brezilya reali (BRL), Meksika pesosu (MXN) ve Şili pesosu (CLP) gibi başlıca Latin Amerika para birimleri zayıflarken; Norveç kronu (NOK), Rus rublesi (RUB) ve Kanada doları (CAD) gibi petrole endeksli emtia para birimleri yükselişe geçti. En iyi performans gösterenlerin ortak itici gücü, petrol fiyatlarındaki artış oldu: Brent ham petrol fiyatı, Orta Doğu'daki tırmanan çatışmalar ve Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığına yönelik saldırılar nedeniyle ekim ayında yaklaşık %15 oranında ralli yaptı. Latin Amerika para birimleri ise çoğunlukla yerel ve kendilerine özgü nedenlerden ötürü değer kaybetti.
Bu makalede Elev8 broker, perakende yatırımcılara piyasa bağlamını daha net görebilmeleri ve değişen koşullara etkili bir şekilde yanıt verebilmeleri için piyasa verileri ve analitiiği sağlamaktadır.
NOK, RUB ve CAD: Petrol Rüzgarıyla Yükselenler
Küresel petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçiş yaptığı Hürmüz Boğazı'ndaki çatışma, ekim ayının kalıcı temalarından biri oldu. Bu durum, özellikle Avrupa ülkeleri başta olmak üzere petrol ithalatçılarını olumsuz etkilemeye devam ederek enflasyon beklentilerini yukarı itti, daha yüksek faiz oranları olasılığını artırdı ve 2027 yılında olası bir resesyon riskini yükseltti. Şaşırtıcı olmayan bir şekilde, euro (EUR) ekim ayında majörler arasında en kötü performans gösteren para birimi oldu. Aynı zamanda, yüksek petrol fiyatları, büyük enerji üreticilerinin cari işlemler fazlaları ve kamu gelirleri üzerinde doğrudan olumlu bir etki yarattı.
Politika oranını daha fazla artırma ihtiyacı olabilecek.
Norveç kronu, Rus rublesi ve Kanada doları, Elev8 broker tarafından izlenen 23 para birimi arasında en iyi performans gösterenler oldu. Daha önce de belirtildiği gibi, bu noktada petrol kilit bir itici güçtü.
Örneğin, Rusya'nın petrol ve gaz vergi gelirinin ekim ayında yıllık bazda %10 artarak yaklaşık 1 trilyon rubleye (11,97 milyar ABD doları) ulaştığı tahmin edildi. Bu artışta yüksek küresel petrol fiyatları ve üç aylık vergi ödemeleri etkili oldu. Aslında, eylül ayına kıyasla gelirlerin iki katından fazla artması bekleniyordu; ancak ocak-ekim dönemi kümülatif geliri hala yıllık bazda %14 düşüşte tahmin ediliyordu. Potansiyel ABD-Rusya-Ukrayna üçlü görüşmelerine dair diplomatik sinyaller de hissiyatı iyileştirdi.
Enerji rüzgarının yanı sıra NOK, Fransa'daki siyasi çalkantıların tahvil piyasasını vurtmasının ardından yatırımcıların EURNOK 'short' (açığa satış) işlemlerine yönelmesiyle dolaylı bir krone talebi desteği de aldı. Nitekim bir ara EURNOK paritesi nisan sonundan bu yana yaklaşık %16 düşüş kaydetmişti.
CAD'e gelince, Kanada'nın dünyanın dördüncü büyük petrol üreticisi olduğunu hatırlamakta fayda var; dolayısıyla ihracat gelirleri ham petroldeki ralli ile kesinlikle desteklendi. Ek bir yükseliş faktörü ise para politikasında gerçekleşti. Kanada Merkez Bankası (BoC), 28 Ekim'de gösterge faiz oranını 25 baz puan artırarak %2,50 seviyesine çıkardı; bu, üç yılı aşkın süredir gerçekleştirilen ilk faiz artışı oldu. Başkan Tiff Macklem, 'politika oranını daha fazla artırma ihtiyacı olabileceğini' belirtti. Dahası, BoC 2027 yılı enflasyon tahminini %2,0'den %3,1'e keskin bir şekilde yukarı yönlü revize etti.
Brezilya Reali, Meksika Pesosu ve Şili Pesosu Neden Düştü?
Latin Amerika para birimleri ekim ayında büyük darbe aldı, ancak her biri kendi özel nedenlerinden ötürü geriledi.
Brezilya reali (BRL) performansı tek bir olayla domine edildi: Başkanlık seçimleri. Brezilya borsa piyasası, Senatör Flavio Bolsonaro'nun görevdeki Başkan Luiz Inacio Lula da Silva'yı mağlup edeceği beklentileriyle seçimler (25 Ekim'de planlanan) öncesinde agresif bir ralli yaptı. Ancak Lula'nın yeniden seçilmesi aniden ve şiddetli bir tersine dönüşü tetikledi. USDBRL, 23 Ekim'de 4,98 seviyesindeyken 26 Ekim'de 5,41'e fırladı; bu, tek bir hafta sonunda yaklaşık %8,7'lik bir devalüasyon anlamına geliyordu. Ek olarak, Brezilya'nın mali zorlukları yatırımcıların hissiyatını zedeliyordu. Reuters, artan faiz maliyetleriyle birlikte ülkenin borcunun 1,8 trilyon dolara ulaştığını bildirdi.
Meksika pesosu (MXN), artan piyasa oynaklığı ve ABD Merkez Bankası'nın (Fed) daha uzun süre şahin kalmak zorunda kalabileceğine dair artan beklentiler ortasında yatırımcıların popüler 'carry trade' (faiz arbitrajı) pozisyonlarından hızla çıkmasıyla ekim ayında keskin bir düşüş yaşadı. Aynı zamanda, Meksika merkez bankasının güvercin bir duruş sergilediğine dair ipuçları, para biriminin ABD dolarına kıyasla cazibesini azalttı. Ülkenin ABD ile ticaret müzakerelerindeki belirsizlik de (USMCA serbest ticaret yeniden müzakeresinin bir çözüme kavuşması henüz bekleniyor) bu düşüşte rol oynadı.
Şili pesosu (CLP) ise yerel özellikler nedeniyle sıkıntıdaydı. İşçi grevleri ve devlet madencilik şirketi Codelco'da sahte üretim rakamlarına ilişkin bir skandal dahil olmak üzere yerel madencilik kesintileri yatırımcı hissiyatını zedeledi. Aynı zamanda, Şili'nin yurt içi işsizliği 2021'den bu yana en yüksek seviyesine tırmanarak genel ekonomiye olan güveni zayıfladı. Ek olarak, dünyanın en büyük bakır üreticisi olan Şili'nin para birimi, artan petrol fiyatları ortasında son zamanlarda yoğunlaşan küresel bir resesyon korkularına karşı özellikle savunmasız durumdadır.
Kasım Ayında Piyasaları Neler Bekliyor?
Elev8 broker, kasım ayında yatırımcıların dikkat etmesi gereken altı ana temayı vurgulamaktadır:
Birincisi, ABD ara seçimlerinde Demokrat Parti'nin son zaferi doları çoktan zayıflattı. Yatırımcılar artık daha az devlet harcaması, daha sakin bir enflasyon ve Fed için daha rahat bir yol bekliyor. Buradaki temel risk, yatırımcıların aşırı iyimser çıkabilmesidir.
İkincisi, Kongre'de Demokratların tam kontrolü ele geçirmesi Orta Doğu'daki çatışmayı otomatik olarak çözmez. Bu nedenle, ham petrol fiyatlarındaki son %8'lik düşüş büyük ölçüde umutlara dayanmaktadır. Yine de enerji fiyatları düşmeye devam ederse, Avrupa ve Japonya gibi petrol ithal eden bölgeler fayda sağlayacak ve bu da para birimlerini destekleyebilir.
Üçüncüsü, Elev8 broker olarak 'merkez bankaları çatışması' olarak adlandirdığımız durumdur. Şu anda majör merkez bankaları farklı yönlere ilerliyor gibi görünmektedir. Fed oranları sabit tutarken, piyasalar İngiltere Merkez Bankası (BoE), Avrupa Merkez Bankası (ECB) ve Japonya Merkez Bankası'ndan (BoJ) potansiyel faiz artışları beklemektedir. Bu ayrışma, döviz çiftlerinde keskin dalgalanmalar yaratma potansiyeline sahiptir.
Dördüncüsü, Çin'in yuanı devalü etme kararının diğer majör para birimlerini nasıl etkileyeceğini izlemekte fayda var. Çin Merkez Bankası (PBoC), dolar karşısında aylarca istikrarlı bir şekilde kazanç sağlayan yuanı soğutmak için yerel bankalar için döviz zorunlu karşılık oranını artırdı. Bu zorunluluk, diğer majör para birimlerine, özellikle USD, GBP ve EUR'ya dolaylı bir destek sağlayabilir.
Beşincisi, ham petrol fiyatlarındaki son düşüşe rağmen enflasyon riskleri ortadan kalkmıyor. Tüketici fiyatları dünya çapında -özellikle Euro Bölgesi'nde- inatla yüksek kalmaya devam ediyor ve politika yapıcılar üzerinde yüksek faiz oranlarını koruma baskısı yaratıyor. Dahası, yüksek tüketici fiyatları, artan yaşam maliyeti nedeniyle sosyal huzursuzlukların patlak vermesi, hükümet istikrarını zedelemesi ve seçim sonuçlarını etkilemesi gibi siyasi riskler yaratmaktadır.
Altıncısı ise nakit açığıdır. Kulağa garip gelebilir, ancak sermaye rekabeti aslında yoğunlaşmaktadır. Hükümetlerin devasa açıklarını kapatmak için yatırımcıların parasına ihtiyacı var (yalnızca ABD borcu 40 trilyon dolar; Fransa, İngiltere ve Japonya ile birlikte bu rakam 57 trilyon dolara ulaşıyor). Aynı zamanda küresel teknoloji devleri, yapay zekaya 1 trilyon dolardan fazla harcama yapma taahhüdünde bulundu. Nakit için yaşanan bu rekabet borçlanma maliyetlerini yukarı itiyor ve piyasa oynaklığını körüklüyor.
Kasım Ayı Önemli Veri ve Etkinlik Takvimi
Kasım ayında forex yatırımcılarının yakından takip etmesi gereken kritik ekonomik takvim verileri ve tarihleri şu şekildedir:
5 Kasım: BoE faiz kararları; Norges Bank kararı; ECB konuşmaları (GBP ve EUR pariteleri)
6 Kasım: ABD ekim ayı tarım dışı istihdam verileri; birden fazla Fed konuşmacısı (Tümü - USD kanalı üzerinden)
9 Kasım: Ekim toplantısına ilişkin BoJ görüş özeti (JPY pariteleri)
15 Kasım: PBoC döviz rezervi oranı artışının yürürlüğe girmesi (CNY pariteleri ve dolaylı olarak EUR, GBP ve USD)
17 Kasım: RBA tutanakları; Macaristan ve Endonezya faiz kararları (AUD pariteleri)
18 Kasım: FOMC ekim toplantısı; APEC Liderler Zirvesi (Shenzhen) (Tümü - USD kanalı üzerinden)
19 Kasım: SARB faiz kararı (ZAR ve diğer Afrika para birimleri)
25 Kasım: Fed Bej Kitap Raporu (Tümü - USD kanalı üzerinden)
Elev8 Hakkında ve Sıkça Sorulan Sorular
Elev8, 100'den fazla ülkede 18 milyondan fazla yatırımcıya hizmet veren lisanslı küresel bir brokedir. Elev8Trader, MetaTrader 4 ve MetaTrader 5 olmak üzere 3 platform üzerinden piyasa erişimi sunmaktadır. Mauritius ve Seyşeller'den aldığı lisanslarla faaliyet gösteren Elev8, yatırımcılara daha fazla piyasa fırsatını yakalamalarına yardımcı olacak araçlar sağlamaktadır. Broker, FxDailyInfo tarafından '2026 Yılının En İyi İşlem Deneyimi Brokerı' ve '2026 Yılının En İyi İşlem Platformu Sağlayıcısı' ödüllerine layık görülmüştür.
Elev8'in temel özelliklerinden biri, Elev8Trader platformu içinde yatırımcıların piyasa ufuklarını genişletmelerine yardımcı olan bir analitik merkezi olan Space'tir. Kişiselleştirilmiş akışı, günlük uzman analitikleri ve topluluk içeriği ile Space, bilgiye ve piyasa verilerine daha hızlı erişimi kolaylaştırmaktadır.
