İstihdam Verilerinde Beklenmedik Güçlü Seyir
ABD istihdam verileri, teknoloji, finans, perakende ve medya gibi büyük sektörlerdeki şirketlerin yapay zeka ve otomasyona yönelik yatırımlarını artırırken büyük çaplı işten çıkarmalar duyurmasına rağmen Ekim ayında dirençli kalmaya devam etti.
Hükümet verilerine göre, tarım dışı istihdam Ekim ayında beklentileri aşarak 165 bin kişi arttı. Aynı dönemde işsizlik oranı 0,1 puan düşüşle yüzde 4,1 seviyesine geriledi. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, özel sektör istihdamı ise 86 bin kişi artış gösterdi.
Eylül Ayı Verileri Piyasada Hareketliliğe İşaret Ediyor
Eylül ayı rakamları da iş gücü piyasasındaki aktivitenin daha güçlü olduğuna işaret etti. İş açılışları 333 bin artışla 7,5 milyona yükselirken, işe alımlar 131 bin artarak 5,4 milyona ulaştı.
Bu dönemde işten çıkarmalar ve istifalar 127 bin azalarak 1,6 milyona geriledi. Bu rakam, Mart 2025'ten bu yana kaydedilen en düşük seviye olarak kayıtlara geçti.
İşten Çıkarmalarda Yıllık Bazda Düşüş
Challenger, Gray & Christmas verilerine göre, ABD'li işverenler Ekim ayında 43 bin 994 kişilik işten çıkarma duyurdu. Bu rakam, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 71'lik bir düşüşe işaret ederek 2023'ten bu yana görülen en düşük Ekim ayı toplamı oldu.
Tüketici Güveninde Baskı Sürüyor
Tüm bu olumlu göstergelere rağmen tüketici güveni baskı altında kalmaya devam ediyor. New York Fed tarafından yapılan bir araştırma, tüketicilerin yüzde 45,3'ünün önümüzdeki yıl işsizliğin artmasını beklediğini ortaya koydu. Bu oran, Nisan 2020'den bu yana görülen en yüksek seviye oldu.
Teknoloji ve Finans Sektöründe Yeniden Yapılanma
Büyük teknoloji şirketleri, operasyonlarını yeniden yapılandırıp kaynaklarını yapay zekaya yönlendirdikleri için binlerce kişilik işten çıkarma duyurdu. Amazon, Meta, Microsoft, Uber, Snap, Cisco ve eBay, iş gücünü azaltan firmalar arasında yer alıyor.
Bu eğilim finansal hizmetler ve finansal teknoloji (fintech) sektörlerine de sıçradı. Visa, Intuit, Coinbase, Robinhood ve Block önemli ölçüde küçülmeye gideceklerini açıklarken, Fiserv Haziran ayından bu yana binlerce pozisyonu kapattı.
Diğer Sektörlerde de Küçülme Eğilimi
Diğer sektörlerdeki şirketler de yeniden yapılanma sürecinde. American Express, Kroger, PepsiCo, Boeing, Nike, Dow, Lucid ve General Motors iş gücü azaltımına gittiklerini veya planladıklarını duyurdu.
Medya ve eğlence grupları da benzer bir yol izliyor. Netflix 1.000 kişiyi işten çıkarırken, Disney'in binlerce kişilik bir azaltım planladığı bildiriliyor. Omnicom Group ise Interpublic Group'u satın almasının ardından 15 bin pozisyonu ortadan kaldırıyor.
ABD İş Gücü Piyasasında İkili Görünüm
Söz konusu rakamlar, ABD iş gücü piyasasındaki çelişkiyi gözler önüne seriyor: İstihdam göstergeleri nispeten güçlü kalmaya devam ederken, kurumsal yeniden yapılanma ve yapay zeka yoluyla verimliliği artırma çabası, tüm sektörlerde iş gücünü yeniden şekillendirmeye devam ediyor.
