Üç Yılın Ardından İlk Faiz Artırımı Beklentisi
LONDRA: İngiltere Merkez Bankası'nın (BoE), ABD-İran savaşından kaynaklanan tırmanan enflasyon baskıları nedeniyle perşembe günü üç yıl içinde ilk kez faiz oranlarını artırmasına kesin gözüyle bakılıyor. Banka böylece tüm ana akranlarının izlediği yola girmiş oluyor.
Bence faiz artırımını hayata geçirecekler.
Reuters tarafından anket yapılan ekonomistler, BoE'nin Para Politikası Komitesi'nin (MPC) Banka Faiz Oranı'nı yüzde 3,75'ten yüzde 4'e yükseltmek için 7'ye karşı 2 oyla karar almasını bekliyor. Bu hamle, enflasyonun yüzde 6'nın üzerinde olduğu Ağustos 2023'ten bu yana yapılan ilk artış ve geçen aralık ayındaki indirimden bu yana faiz oranlarındaki ilk değişiklik olacak.
Ekonomistlerin ve Yetkililerin Değerlendirmeleri
Varlık yönetimi şirketi St James's Place'in baş ekonomisti Hetal Mehta, birkaç ay önce enerji fiyatlarındaki yükselişin ve ekonomik büyümenin dirençli olduğuna dair daha yakın tarihli işaretlerin MPC'deki dengeyi değiştirdiğini ifade etti.
BoE'nin eylül ayındaki son toplantısında, faizlerin sabit tutulmasından yana olan 6'ya 3'lük bir çoğunluk çıkmıştı. Geçtiğimiz ay Başkan Andrew Bailey, işletmelerin, Rusya'nın Ukrayna'yı tam kapsamlı işgalinin ardından enflasyonun yüzde 11'e ulaştığı 2022 yılına kıyasla artan maliyetleri çok daha fazla absorbe ediyor gibi göründüğünü belirtmişti.
Uzayan İran Çatışması Faizleri Sabit Tutmayı Zorlaştırıyor
Ancak ABD-İran çatışması ne kadar uzun sürerse — ki bu durum petrol fiyat varil başına 100 dolar civarında tutuyor ve doğal gaz fiyatlarını çatışma öncesi seviyelerinin üç katında tutuyor — bu fiyat artışlarının İngiliz ekonomisine daha geniş çapta sızma ihtimali o kadar artıyor.
Eylül ayında enflasyon, ekonomistlerin beklediğinden daha fazla artarak yüzde 3,5'e ulaştı. Bu oran, BoE'nin yüzde 2'lik hedefinin ve ABD-İran çatışmasındaki geçici duraklamanın ardından temmuz sonundaki son tam tahmin setinde öngördüğü yüzde 3'lük seviyenin oldukça üzerinde seyrediyor.
İngiltere Ekonomisinin Direnci ve Bütçe Gelişmeleri
İngiltere ekonomisi de muhtemelen yapay zeka harcamaları sayesinde beklenenden daha dirençli olduğunu kanıtladı. Ağustos ayındaki gayri safi yurtiçi hasıla, 2022'den bu yana en büyük yıllık artışı gösterdi ve yılın ilk yarısında Yediler Grubu (G7) içindeki en hızlı ortak büyümeyi kaydetti.
Bununla birlikte, şu ana kadar ücret anlaşmalarında enflasyonun önemli 'ikinci tur' etkilerine dair çok az işaret görüldü. İşletmeler önümüzüdeki yıl için 2026 yılına benzer şekilde yüzde 3,5 civarında yıllık ücret artışları öngörüyor.
Hazine Bakanı John Healey'nin geçen hafta açıkladığı ilk yıllık bütçe de büyüme veya enflasyon görünümünü değiştirmek adına pek bir şey yapmadı.
Enflasyon Tehdidinin Boyutu Konusunda BoE İçindeki Görüş Ayrılıkları
BoE yetkilileri, faizleri artırmadan önce ikinci tur etkilerin en azından ön belirtilerini isteyip istemedikleri ya da bunun, son beş yıldır neredeyse kesintisiz olarak hedefin üzerinde kalan enflasyonu dizginlemek için bir faiz artışını çok uzun süre geciktirme riski taşıyıp taşımadığı konusunda bölünmüş durumda.
Başkan Bailey, şimdiye kadar faizleri sabit tutmasını, çatışmanın ardından yatırımcıların bu yıl BoE faiz indirimi beklentilerini terk etmesi ve ipotek (konut kredisi) faizlerini diğer yerlerden daha fazla yukarı itmesiyle piyasa faiz oranlarındaki keskin artışa bağlayarak haklı çıkardı.
Ancak Catherine Mann gibi bazı MPC üyeleri, faiz beklentilerindeki artışın bir kısmının, BoE'nin enflasyonun kontrolünü kaybedebileceği endişelerini yansıttığından endişe ediyor.
Piyasa Beklentileri ve Geleceğe Yönelik Risk Yönetimi
Finans piyasaları şu anda bu ayki artışa ek olarak gelecek yıl için en az üç çeyrek puanlık faiz artışını fiyatlıyor; bu da İngiltere faiz oranlarını Amerika Birleşik Devletleri için öngörülenlerin üzerine çıkaracaktır.
Çekirdek enflasyon üzerinde güçlü ikinci tur etkiler olmaksızın, bu sıkılaştırmayı bir risk yönetimi kalibrasyonu olarak görüyoruz.
Bununla birlikte, piyasanın daha önceki agresif BoE faiz artırımı beklentilerinin erken olduğu kanıtlandı ve çoğu ekonomist çok daha mütevazı bir sıkılaştırma bekliyor.
İki trilyon dolardan fazla varlığı yöneten PIMCO'nun ekonomisti Peder Beck-Friis, BoE'nin gelecek yıl sadece şubat ayında bir kez faiz artırımı yapmasını ve ardından özellikle İngiltere ekonomisi ABD'ninkinden daha zayıf göründüğü için uzun süreli bir duraklama beklediğini belirtti.
Beck-Friis, 'Çekirdek enflasyon üzerinde güçlü ikinci tur etkiler olmaksızın, bu sıkılaştırmayı bir risk yönetimi kalibrasyonu olarak görüyoruz' dedi.
