Özbekistan Merkez Bankası'ndan Sıkı Para Politikası Adımı
Özbekistan Merkez Bankası, hafifleyen enflasyon beklentilerine rağmen güçlü iç talep ve dış ekonomik risklerden kaynaklanan kalıcı enflasyon baskılarını gerekçe göstererek politika faizini yıllık yüzde 14 seviyesinde sabit tuttu.
Merkez Bankası yönetim kurulu, 4 Kasım tarihinde gerçekleştirdiği toplantıda bu kararı alarak, enflasyonist riskleri kontrol altına almak ve arz kaynaklı fiyat baskılarının ekonominin geneline yayılmasını önlemek amacıyla sıkı para politikası koşullarını sürdürdü.
Eylül Ayında Enflasyon Verileri ve Alt Kalemler
Yıllık manşet enflasyon Eylül ayında, Ağustos ayına kıyasla hafif bir artış göstererek yüzde 6.4 seviyesinde gerçekleşti. Bu artışta temel olarak meyve ve sebze, akaryakıt ile bazı hizmet fiyatlarındaki yükselişler etkili oldu.
Hizmet enflasyonu yıllık bazda yüzde 7'ye hızlanırken, çekirdek enflasyon yüzde 5.5 seviyesinde sabit kaldı.
Merkez Bankası, son dönemdeki enflasyon eğilimlerinde arz yönlü faktörlerin giderek daha önemli bir rol oynadığını kaydetti. Bununla birlikte, yıllık bazda yüzde 5'ten fazla fiyat artışı kaydeden mal ve hizmetlerin payının da hafifçe yükselmesi, enflasyon baskılarının devam ettiğine işaret etti.
Enflasyon Beklentileri ve Dış Riskler
Eylül ayında enflasyon beklentileri düşüş eğilimini sürdürdü ve önümüzdeki 12 ay için hanehalkı nezdinde yüzde 8.7'ye, işletmeler nezdinde ise yüzde 9.2'ye geriledi.
Öte yandan, küresel gıda piyasalarındaki oynaklık ve enerji fiyatlarıyla bağlantılı riskler, dış enflasyon baskılarını artırıyor. Yüksek ithalat fiyatları ile üretim ve ulaştırma maliyetleri, yurt içi enflasyondaki düşüşü yavaşlatabilir.
Ekonomik Aktivite ve Güçlü Büyüme Görünümü
Özbekistan ekonomisi, esas olarak sanayi, inşaat ve hizmetler sektörlerinin desteğiyle Ocak-Eylül 2026 döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 8.3 oranında büyüdü.
Merkez Bankası, gayri safi yurt içi hasıla (GSYH) büyüme tahminini yukarı yönlü revize ederek 2026 yıl sonu itibarıyla ekonominin yaklaşık yüzde 8 oranında genişlemesini bekliyor. Yatırım faaliyetleri ve artan reel hanehalkı gelirlerinin iç talebi desteklemeye devam etmesi öngörülüyor.
Ancak regülatör, talebin ekonominin üretim kapasitesini aşmaya devam ettiği ve bunun da potansiyel olarak enflasyon baskılarını sürdürebileceği konusunda uyardı.
Enflasyon Tahminleri ve Para Politikası Stratejisi
Manşet enflasyon tahmini de revize edilerek, enflasyonun 2026 yıl sonu itibarıyla yüzde 7 civarına ulaşması bekleniyor. Merkez Bankası, enflasyonun 2027 yıl sonuna kadar yüzde 5'lik hedefine gerilemesini öngörüyor.
Regüle edilen fiyatlardaki değişikliklerin enflasyon üzerinde geçici ve doğrudan bir etki yaratması beklenirken, bu etkilerin önümüzdeki yıl zayıflaması öngörülüyor. Sıkı para politikası koşulları, bu artışların daha fazla fiyat artışına ve daha yüksek enflasyon beklentilerine yol açmasını önlemeyi amaçlıyor.
Merkez Bankası, para piyasası faiz oranlarının politika faizine yakın seyrettiğini, som cinsinden mevduat ve krediler üzerindeki reel faiz oranlarının ise pozitif kalmaya devam ettiğini kaydetti. Bu koşullar, ulusal para birimindeki tasarrufları desteklemekte ve toplam talebin ekonominin üretim kapasitesine yaklaşmasına yardımcı olmaktadır.
Regülatör, sıkı para politikası koşullarını korumak ve enflasyonu aşağı yönlü bir yörüngede tutmak için politika faizinin yüzde 14'te tutulmasını uygun bulmaktadır.
Politika faizine ilişkin gelecekteki kararlar, enflasyon eğilimleri ve tahminleri, enflasyon beklentileri ile ortaya çıkabilecek enflasyonist risklere bağlı olacaktır.
